![]() |
|
|
مطالعات و تحقیقات و آزمایشات مربوط به پیش بینی زلزله از سال 1348 آغاز گردید. کار طراحی و ساخت آن انجام شد و در خوابگاه دانشجویی در ارومیه ( رضاییه سابق) نصب گردید. انتظار بر این بود که در صورت شنیدن آلارم صوتی حداکثر تا 30 دقیقه بعد زلزله ای حادث شود. پس از چند روز آلارم اول شنیده شد اما زلزله ای در فاصله 30 دقیقه اتفاق نیفتاد، روز دوم و سوم هم آلارم ها تکرار شد، باز هم در فاصله 30 دقیقه زلزله ای حادث نشد. اما سه زلزله بزرگ در سه روز متوالی در ترکیه رخ داد. ارتباط آلارم ها با آن زلزله ها در تصور نمی گنجید. یک هفته گذشت تا متوجه شدم که آنها با هم ارتباط دارند و فاصله زمانی از هر آلارم تا زلزله مدتی حدود 12 ساعت بود. چند زلزله دیگر که در داخل ایران اتفاق افتاد، صحت کار را قوی تر کرد و با بازدید ریاست دانشگاه و استادان فیزیک، کار به داخل دانشگاه انتقال یافت و ... اکنون نحوه مانیتورینگ تغییرات عامل مورد اندازه گیری کامپیوتری شده و فاصله زمانی پیش بینی برای زلزله های بزرگ به بیش از یک هفته رسیده است که بسته به موقعیت جغرافیایی ساعاتی قبل از وقوع نیزعلایم ویژه ای دریافت می گردد . برای آنکه زلزله ها از نظر بزرگی و زمان و مکان پیش بینی شوند ، نیاز به ایجاد شبکه با فواصل کوتاه ( حداکثر یکصدکیلو.متر ) می باشد . بودجه لازم برای یک ساختمان کوچک و دستگاه و ارتباط مخابراتی و هزینه های پرسنلی در مقایسه با هزینه های دیگر یک مجموعه شهری و حتی روستایی رقم قابل توجهی نمی باشد . ممکن است زلزله ای بیاید و آنوقت باز هم فرصت را از دست داده ایم . وقتی زلزله ای پیش بینی می شود باید مکان آن را مشخص کرد و دور بودن دستگاه ها از یکدیگر همراه با زلزله های کوچکتر محلی که به فراوانی وجود دارد کار پیش بینی مکانی را دشوار می کند . پیش بینی دقیق مکانی زلزله به وسیله چند دستگاه به فاصله های 300 تا 1000 کیلومتر و اثراتی که موانع طبیعی در آن دارند توام با نحوۀ عمل بافتهای متنوع لایه های منطقه ای، کار دشواری می باشد و نمی توان به منطقه وسیع یا چندین شهر و آبادی در شعاع مورد پیش بینی از هر دستگاه اعلام خطر کرد . همه افراد بشر یکسان نیستند و بسیاری از آنها دچار اضطراب می شوند و واضح است که اضطراب و وحشت اثرات نامطلوبی دارد . واضح است و تجربه نیز نشان داده است که شدت تغییرات عوامل پیش نشانگر در مناطق نزدیک به کانون زلزله بیشتر از مناطق دور به آن می باشد. نمونه آن زلزله مورخ هشتم اکتبر 2005 شمال شرقی پاکستان است. دامنه تغییرات حاصل از زلزله مذکور در ایستگاه وقت جیرفت بیشتر از ایستگاه وقت سنندج می باشد . با آنکه بزرگی زلزله ها با مقیاس ریشتر گزارش می گردد لیکن ذکر مقدار بزرگی با ریشتر برای سنجش آنها با یکیدیگر کافی نمی باشد. چه بسا زلزله ای با درجه ریشتر کمتر خسارات بیشتری از زلزله ای با درجه ریشتر بیشتر با عمق یکسان ایجاد کرده است . اگر سه تیوب موتورسیکلت و سواری و کامیون را با درجه فشار یکسان باد کنیم، هر سه تیوب فشار یکسان خواهند داشت لیکن اگر آنها را بترکانیم اثر تخریبی و یا ایذایی تیوب کامیون بیشتر خواهد بود لذا آثار مخرب زلزله ها با مقدار انرژی ذخیره شده متناسب است . مدت زمان زلزله Duration نیز در افزایش خسارات موثر است . ماهیت و عامل وقوع زلزله به طور دقیق مشخص نمی باشد همانگونه که ماهیت مغناطیس هنوز ناشناخته است . قبل از زلزله پارامترهای متعددی دگرگون می شوند و در روش اینجانب، مقدار انرؤی تولید شده برای ایجاد زلزله مورد مقایسه قرار می گیرد و لازمه پیش بینی و بخصوص اعلام آن، بزرگ بودن مقدار انرژی ذخیره شده برای زلزله می باشد . اکنون سالهاست که پیش بینی زلزله با فرصت زمان کافی به اثبات رسیده است . هزینۀ ایجاد شبکۀ پیش بینی زلزله نسبت به هزینه های دیگر کشوری رقم قابل توجهی نمی باشد . نیاز اصلی هر شهر برای نصب دستگاه پیش بینی کنندۀ زلزله، یک واحد ساختمان کوچک با یک خط تلفن می باشد . |